Logopedische
hulp bij

Spraakafzien is veel méér dan liplezen. Het is net als een hoortoestel niet zaligmakend. Het gaat om de versterkende combinatie van een goed aangepast hoortoestel en de training spraakafzien.  Zó krijg je een “optelsom” van 1+1= 3! Je leert technieken, krijgt allerlei praktische tips. Je goed horende omgeving heeft hierin een belangrijke taak en wordt erbij betrokken!

Over mij

Ik ben opgeleid als logopedist, docent-logopedie en heb
zowel gewerkt met kinderen vanaf 2 jaar als met volwassenen
tot 80+, patiënten en studenten.
Mijn werkervaring heb ik opgedaan als:

• Logopedist in het speciaal onderwijs ( mytylschool)
• Docent stem en uitspraak HBO- Opleiding Logopedie en
praktijkbegeleiding van studenten logopedie
• Praktijkhouder/logopedist in mijn eigen logopedie praktijk

Blog

Twee talen op een kussen

Twee talen op een kussen….wat is het effect op de taal van je kind?

Onverstaanbaar voor andere kinderen

“Mijn zoon praat niet goed en de juf van groep 1 heeft gevraagd of je eens naar onze zoon wilt kijken”, ze viel met de deur in huis. “Hij spreekt onverstaanbaar en begrijpt de andere kinderen ook niet goed”. Haar licht zuidelijke tongval verraadde haar Limburgse afkomst. Navraag bevestigde het vermoeden en ook dat ze thuis alleen maar het regionale Limburgs met elkaar spraken. Dat was zo ontstaan toen ze haar man had leren kennen. Haar eigen familie gebruikte vooral de “ABN” versie.

Het mengen van talen of het gebruik van een dialect in een woongebied waar dat dialect onbekend is

Soms levert het problemen op. De vraag of het schadelijk is voor de taalontwikkeling wordt vaak gesteld. De adviezen zijn in de loop van de jaren veranderd en nog vind ik het lastig om het juiste advies te geven. Officieel blijkt volgens de laatste onderzoeken dat het mixen van talen door ouders geen invloed heeft op de woordenschat van een kind. De praktijk kan weleens anders zijn.

De hele dag al “ABN” praten…

Terug naar het jongetje met zijn Limburgse ouders: Vader sprak voor zijn werk de hele dag al “Algemeen Beschaafd Nederlands” en vond het heerlijk om in de privésfeer lekker zijn vertrouwde dialect te mogen praten. Voordat ik meeging met het vermoeden van de lerares dat er mogelijk iets “ergs” met zijn taalontwikkeling aan de hand was, stelde ik voor om een paar logopedische tests af te nemen.

Logopedische tests de eerste stap bij vragen over een taalprobleem

Altijd fijn om je even achter een “test protocol” te kunnen schuilhouden. Tijdens het afnemen van tests krijg je zoveel informatie. Gelukkig voor het jongetje en zijn moeder was er niets mis met zijn taalbegrip, maar bij de spreekopdrachten was de vertaalhulp van moeder wel bitterhard nodig!  Zelfs voor mij die als kind enkele jaren in Limburg had gewoond, was hij moeilijk te verstaan. De kinderen in zijn klas verstonden hem niet en kinderen zijn in zo’n situatie niet bepaald diplomatiek! Hij ging daarom steeds minder praten.

“Vind jíj het óók heel erg om voorlopig vooral “ABN” met je kinderen te spreken?”

Dat vroeg ik aan zijn moeder. Behalve hij was er namelijk nog een jonger broertje. “Als dat goed is voor mijn kinderen, natuurlijk niet”, reageerde ze vastberaden en vooral opgelucht. Ze zou zijn taaluitingen geregeld noteren en we spraken verder af dat vader consequent zijn geliefde Limburgs zou spreken. Moeder beloofde de komende tijd consequent algemeen beschaafd Nederlands te praten met haar kinderen.

Taalvorderingen en de belangrijke rol van ouders

Een maand later kwam er een opgewekt pratend jongetje binnen. Helemaal verstaanbaar! Soms lijkt logopedie een toverwoord, maar niets is minder waar! Zijn moeder had zich heel goed aan de gemaakte afspraak gehouden. Als er in principe geen taalprobleem is, kàn het ook snel goed gaan. Omwille van het jongere broertje stelde ze spontaan voor om deze rolverdeling te blijven vasthouden. Soms bij troostmomentjes schoot ze weleens in de voor haar ook emotioneel rijkere taal. Voor hun contacten met leeftijdgenootjes, hun schoolcarrière, het foutloos leren schrijven en hun toekomstmogelijkheden was ze bereid om haar taal aan te passen. In vakanties en bij familie bijeenkomsten was er genoeg tijd om in het Limburgs te praten en met vader in die spreekrol werd die taal voldoende onderhouden! Dat mag, is goed zelfs want een extra taal of het nu in de volksmond als dialect wordt gezien of als een officiële taal is altijd een verrijking!

Welke taal krijgt voorrang bij de taalontwikkeling?

In deze tijd van migratie, expats die zich hier komen settelen is het goed dat er gedacht wordt over de thuistaal en de schooltaal. Wat denk jij? In welke taal moeten ouders spreken als hun kind in de taalontwikkelingsperiode zit? In de moedertaal van de ouders of in de taal van het land waar ze wonen?

Wil je meer blogs lezen over taalontwikkeling? https://www.logopedie-dyslexie-silvia-linssen.nl/fantasierijk-speelgoed-lokt-taal-uit/

Lees meer
Wat toets je als je de spelling meetelt bij een ander vak?

Wat toets je als je bij vakken als Geschiedenis, Verkeer of Aardrijkskunde de spelling meetelt?

Wat toets je als je de spelling meetelt bij een ander vak?

“De juf zei dat ze ook spellingfouten meetelt in het punt van aardrijkskunde”. Verdrietig komt het meisje thuis, want ze had zo goed geleerd en wist alle landen en hoofdsteden. De spelling van die moeilijke namen….. tja dat is een ander verhaal. Ze kan ze wel goed uitspreken! Wat toets je als je de spelling meetelt bij een ander vak?

“Bij het eindexamen telt men de spelling ook mee vertelt de VMBO scholiere

Begrijpelijk als er geen sprake is van een officiële diagnose dyslexie, maar bij dyslexie kun je er bijna op wachten dat een examenuitslag waarbij de spelling een beslissende rol kan spelen voor erg veel stress en onzekerheid kan zorgen. Ook hier de vraag: Wat toets je als je de spelling meetelt bij een ander vak?

“Mijn huisarts maakte altijd van die “grappige” spellingfouten. Dat verwachtte ik niet van zo’n intelligente en zorgvuldige arts”

Vertelde mij ooit een patiënt. Tegenwoordig spreekt hij de recepten in en stuurt ze zo naar de apotheek ernaast. Waarop toets jíj je arts als je de spelling meetelt bij zijn werk? Heeft hij tijd, luistert hij goed naar je verhaal en stelt hij de juiste diagnoses, of op de “dt” fout?

“Mam, ik zag de nota van de man van dat bedrijf dat het terras heeft gelegd, jee wat een spellingfouten!

Ah….Bingo! Nu kan ik als ouder reageren: “Hoe vind je de tégels liggen?”, informeer ik. “Nou, pap is erg handig, maar zó netjes kan hij dat echt niet”, is zijn eerlijke antwoord. Beoordeel ik de man op zijn al dan niet foutloze nota of op het geleverde werk? Betaal ik voor een nota zonder taalfouten of voor het gelegde terras?

Okay…. op school leren we spelling(regels) en het is goed dat daar óók buiten de les spelling op gelet wordt

 Mijn gedachte gaat terug naar mijn basisschooltijd. Nee…… àlles was vroeger niet béter, maar….. toevallig had ik het wèl getroffen met mijn leraren op dit gebied. We kregen minimaal twee cijfers: Zo stond er bijvoorbeeld bij aardrijkskunde 8/7. Het eerste cijfer was het belangrijkste en telde voor het vak aardrijkskunde. Het tweede was voor de spelling. Bij het rapportcijfer spelling telde dat laatste cijfer van andere vakken voor een gedeelte mee bij het bepalen van het cijfer voor spelling.                Bijkomend voordeel van zo’n tweede cijfer voor spelling: als leerling wist ik dat ook dáár op werd gelet en … was het meteen een terugkerend aandachtspunt.

Een tijd geleden schreef ik een blog over de route van Peer en dat ging over spellingfoutjes.
https://www.logopedie-dyslexie-silvia-linssen.nl/wanneer-is-spelling-belangrijk-dyslexie/

Tegenwoordig lijkt het slecht gesteld met de spelling en natúúrlijk mag daar wel strenger op worden gelet. Zoals mijn schoolervaring laat zien, kan het ook ánders. Wat vind jij? Voor welke aanpak zou jij kiezen?

Wil je meer blogs lezen over dyslexie?

https://www.logopedie-dyslexie-silvia-linssen.nl/de-diagnose-dyslexie-de-centrale-eindtoets-cito-van-groep-8-en-dedicon/

Lees meer
Oorsuizen, lawaaidoofheid en audiogrammen!

De week van het oorsuizen


De week van het oorsuizen en míjn verhaal! Als twintiger ging ik mee naar een concert van Fats Domino. De zaal brak de tent af en de artiest aangemoedigd door al dat enthousiasme deed er nog een flinke schep bovenop. Jammer van de dure kaartjes en van de goedbedoelde uitnodiging…… ik stond na een half uur al bij de achterste deur die naar de uitgang leidde. Mijn oren piepten en floten. Een beangstigende ervaring. Het leek alsof ik mijn trommelvliezen voelde flapperen. De dagen erna…. hoorde ik allerlei geluiden die er volgens mijn omgeving níet waren! Met mijn beroep als beginnend logopedist dus een zorgelijke situatie! Gelukkig kwam het met een weekje rust voor de oren weer goed.

Deze week van het oorsuizen plaats ik een keer een oproep!

Heb jij last van oorsuizen of ken jij iemand die daar last van heeft? Je mag reageren via de FB pagina van woensdag 6 februari of als je al eerder wilt reageren via mijn e-mail [email protected] Het gaat niet om een wetenschappelijk artikel, want daarvoor kun je veel informatie bij medici en andere wetenschappen vinden. Ik ben vooral benieuwd naar jóuw verhaal als ervaringsdeskundige!

Oorsuizen. Wat zijn jóuw klachten als ervaringsdeskundige op dit gebied? Waar ik vooral erg benieuwd naar ben…..

*Hoe zijn die klachten ontstaan? * Wat is volgens jou de oorzaak? *Op welke leeftijd zijn de klachten begonnen? * Zijn de klachten altijd en in dezelfde mate aanwezig? *Wat heb je gedaan om de klachten kwijt te raken? * Wat is jouw advies aan anderen?

Wil je een blog lezen over gehoor?

https://www.logopedie-dyslexie-silvia-linssen.nl/de-gevolgen-van-een-voor-velen-nog-onbekende-erfelijke-aandoening-dfna9-gen/

Lees meer
Diagnose dyslexie en de Centrale eindtoets Cito wie bepaalt de richtlijnen?

De diagnose dyslexie, de Centrale Eindtoets CITO van groep 8 èn Dedicon!

“Diagnose dyslexie en de Centrale Eindtoets CITO, dankzij Dedicon toch geen probleem?

Voor diegenen die mij niet kennen: elke vrijdagmorgen ga ik als vrijwilliger met veel plezier naar Grave. Daar spreek ik bij Dedicon met veel andere vrijwilligers kranten en tijdschriften in voor visueel beperkte mensen, maar óók voor mensen met dyslexie.

“Zijn de Duitse examens dit jaar moeilijk?” Een belangstellende vraag tijdens de koffiepauze aan degene die met haar Duits als moedertaal ook verantwoordelijk is voor de examens Duits. Het bezorgt me (terecht) een fronsje en een verontwaardigde blik op van een van de vaste medewerkers. De sfeer is altijd open en gezellig en als vrijwilliger voel ik me altijd gewaardeerd en welkom. Maar….. er zíjn een paar strikte regels en die was ik even vergeten! Deze blog een kijkje achter de schermen van Dedicon èn over de relatie met CITO en dyslexie! Om te beginnen met die strikte regels zoals bijvoorbeeld:

  • Examens worden op een aparte afdeling ingesproken door vast aangestelde mensen
  • Ze hebben een geheimhoudingsplicht
  •  Ze mogen geen examens inspreken als er familieleden in die leeftijdscategorie zitten
  • Smartphones gaan niet mee in de ruimte 

“Dedicon maakt het mogelijk!”                     

Tijdens die koffiepauze leest iemand de tekst hardop en dan komt mijn volgende vraag. “Over mogelijk maken gesproken….. Dedicon spreekt toch ook de CITO’s in?” Collega in vaste dienst kijkt me opgelucht aan, want deze vraag màg beantwoord worden! Ze reageert enthousiast zolang ik maar niet meer over de inhoud vragen ga stellen!  Ja, in opdracht van CITO worden de CITO’s ingesproken.  

Tja, wat is dan het probleem als ouders en hun kinderen met dyslexie de vraag stellen of de CITO mag worden voorgelezen? 

Ik vraag het me hardop af, zie de vragende blikken om me heen en leg dan uit: Elk jaar rond deze tijd is er weer die verwarring, de ongerustheid, ergernis en frustratie bij veel ouders en hun kinderen met dyslexie. De in mijn ogen “kastje naar de muur” antwoorden van scholen, CITO tot aan de inspectie van onderwijs toe. Er zijn scholen die heel ontspannen met ouders en leerlingen in gesprek gaan en samen ruim van te voren bespreken welke hulpmiddelen er mogelijk zijn en welke de leerlingen wensen te gebruiken. Er zijn ook scholen die zich verschuilen achter zgn. richtlijnen van CITO. “CITO zegt dat het niet mag worden voorgelezen!” Maar…. stel: CITO zou die bevoegdheid hebben? Waarom geven ze dan die opdracht aan Dedicon?

“Gelijke kansen voor iedereen is wat ons sinds onze oprichting in 1968 drijft en bindt. Dit is de startzin bij CITO in het kort, als je CITO googelt. Ik kan me vergissen, maar ik heb altijd begrepen dat CITO over examenreglementen en hulpmiddelen niet het laatste woord heeft. Het zou ook wel vreemd zijn, want dan zouden ze Dedicon toch niet de opdracht hebben gegeven om de toetsen in te spreken?

Ook bij Dedicon lees ik over die gelijke kansen voor iedereen. Ik citeer een stukje waar ik als dyslexiespecialist heel blij van word:

Bij Dedicon geloven we in gelijke kansen voor iedereen. In opdracht van het ministerie van OCW maken wij aangepaste schoolboeken en leermiddelen. Leer- en werkboeken voor het basisonderwijs en voortgezet onderwijs. En ook voor het mbo, hbo, universiteit en beroepsonderwijs is een collectie beschikbaar. Zo wordt passend onderwijs echt mogelijk”.

Voor iedere leerling een passende oplossing!

Of een leerling nu blind of slechtziend is, voor iedere leerling is er een passende oplossing. Van gesproken boeken (DAISY), bestanden voor dyslexiesoftware tot braille, vergrotingen en voelbare tekeningen. Maar ook bladmuziek. En oefenexamens. Dedicon maakt het mogelijk. De educatieve collectie van Dedicon bestaat uit duizenden aangepaste leer- en werkboeken. Via Dedicon Educatief worden ze geleverd aan scholen en leerlingen met een leesbeperking.”

Over passend onderwijs gesproken….. Dedicon levert daaraan duidelijk een belangrijke bijdrage.

Dedicon máákt het mogelijk!

Nu àlle scholen nog…… !

Wil je meer informatie over Dedicon? https://educatief.dedicon.nl

Wil je meer weten over CITO?  https://www.cito.nl/onderwijs/primair-onderwijs

En… interesse in meer blogs over dyslexie? https://www.logopedie-dyslexie-silvia-linssen.nl/herhalen-of-wel-tig-keer-overschrijven-helpt-dat-bij-dyslexie/

Lees meer
Oorsuizen, lawaaidoofheid en audiogrammen!

De gevolgen van een voor velen nog onbekende erfelijke aandoening DFNA9-gen.

“Ben je bekend met de gevolgen van het DFNA9-gen?”, vroeg onlangs een nieuwe patiënt. Hij had zich een paar dagen eerder aangemeld voor een cursus spraakafzien. Ik moest helaas bekennen dat ik er niets van wist en kreeg prompt een spoedcursus “light” over deze erfelijke aandoening. Een spoedcursus die hij trouwens vaker mag geven, want later las ik dat maar 20% van de KNO artsen hiervan op de hoogte is.

Ken jíj de gevolgen van de erfelijke aandoening DFNA9-gen?

Inmiddels zijn we een aantal weken verder. Dankzij deze patiënt leer ik van alles over deze erfelijke aandoening. Toeval of niet…. In de nieuwsbrief van Stichting Hoormij van de NVVS deze maand óók aandacht voor deze DFNA9 aandoening.

De volgende informatie over de gevolgen van de diagnose DFNA9 uit dat informatieboekje wil ik daarom graag met je delen.

Wist je dat:

  • In Nederland en België zo’n 1000 mensen de gevolgen ervaren van deze nog voor velen onbekenden erfelijke aandoening?
  • Door dit progressief gehoorverlies uiteindelijk 100% doofheid optreedt?
  • Het evenwichtsorgaan steeds verder afneemt?
  • Men vaak eerst de diagnose Menière krijgt?
  • Er veel overeenkomsten, maar ook grote verschillen zijn tussen beide aandoeningen?
  • De eerste verschijnselen rond het 40e levensjaar komen?
  • Sinds 1998 de aandoening voor het eerst in de literatuur werd beschreven?
  • Via een DNA test de diagnose DFNA9 te stellen is?

Waarom is het belangrijk om te weten waar jouw klachten vandaan komen?                                                                                                                   

Mijn favoriete variant op de veelzeggende uitspraak: “Een slimme meid is op haar toekomst voorbereid…” Een mondige patiënt is op de toekomst gericht!

Als je wéét dat je 100% doof wordt:

Kun je je gaan verdiepen in de mogelijkheden van een Cochleair Implantaat.

Kun je je visuele communicatieve vaardigheden gaan ontwikkelen via o.a. een Cursus Spraakafzien.
Hij had de brochure spraakafzien gezien bij de audicien en bedacht dat een cursus spraakafzien voor hem geen overbodige luxe was!

Wil je meer informatie over de diagnose DFNA9-gen en de gevolgen? Kijk op www.denegendevan.nl

Wil je meer weten over een Cursus Spraakafzien? Als je een berichtje stuurt naar [email protected] dan stuur ik je een brochure.

Meer blogs over spraakafzien lezen? https://www.logopedie-dyslexie-silvia-linssen.nl/spraakafzien-en-lichtinval/

Lees meer
Herhalen- of wel-tig-keer-overschrijven-helpt-dat-bij-dyslexie?

Herhalen of wel “-tig” keer overschrijven, helpt dat bij dyslexie?

Herhalen …, wel 10, 20  -tig keer overschrijven, helpt dat eigenlijk wel bij dyslexie? 

“Conclusie uit dit voorbeeld: Herhalen of wel “tig” keer overschrijven helpt dat bij dyslexie? Herhalen tot je één ons weegt met de gedachte om te leren via inprenten werkt onvoldoende of misschien wel helemaal niet!” Met deze resoluut uitgesproken zin beëindigde hij zijn les voor die avond. De in dyslexie gespecialiseerde orthopedagoog/docent die mijn collega en mij had uitgenodigd voor een werkbespreking over een door hem verwezen tiener met dyslexie, stopte het bewijsstuk zorgvuldig terug in zijn dossier.

Inprenten via -tig keer overschrijven bij dyslexie.

Járen later denk ik nog geregeld aan zijn verhaal en heb dan ook weer zo’n spijt dat ik geen geanonimiseerd kopie van het bewijsstuk had gevraagd.

“Heeft vele malen een woord overschrijven met als doel een goede spelling te leren, zin”?  

Dat was de startvraag geweest die wij hem stelden naar aanleiding van een discussie over woordpakketten en spellingregels op school. Zoals we gewend waren van hem, passeerden als antwoord verschillende invalshoeken van diverse dyslexie experts. Tot slot de anekdote die kennelijk voor mijn praktische geest was bedoeld.

De anekdote:

“Ik weet niet of ik dit wel moet vertellen, maar ik maak me zorgen”. Zo begon de buurman op een middag het gesprek met zijn buren. Hij kwam hun tegen terwijl hij zijn hond uitliet. Zijn laatste wandeling met hond voor het slapengaan gebeurde altijd rond twee uur ’s nachts. “Als het in jullie huis al helemaal donker is, zie ik bijna altijd nog licht branden op de kamer van jullie zoon. Heeft hij zoveel huiswerk of heeft hij gewoon nog geen slaap?”,  vervolgde hij zijn verhaal.

De ouders wisten van niets en realiseerden zich opeens dat hun jongste van 14 er de laatste tijd erg moe en bleek uitzag. Als ze informeerden of het wel goed ging met hem, wimpelde hij dat af met een “ja, hoor!” en verdween dan gauw naar boven.

100 keer: ich, du, er, sie, es, wir, ihr, sie/Sie + de vervoeging van het werkwoord müssen.

Ze zocht een vergeten spijkerbroek voor de was op zijn kamer en vond het oefenblaadje. Ich muss, du….. enz. 4 of 5 keer ging de reeks goed en dan… een fout. Driftig doorgekrast en opnieuw…  Soms haalde hij het 8 of 9 keer zonder noemenswaardige correcties om dan toch weer ergens een spellingfout te maken. Zo was het A -tje gevuld aan beide kanten. De tranen sprongen haar in de ogen toen ze dacht aan het gesprek met de buurman van die middag. Daarom dat licht ’s nachts: Overschrijven en maar herhalen, maar zo te zien werkt dat niet bij haar zoon!

“Waarom haal je voor wiskunde en natuurkunde een 9 en voor mijn vak een 3 of 4?”

Thuis van school wilde haar zoon meteen naar zijn kamer, maar zijn moeder liet hem het A4-tje zien. Bij het zien van het volgeschreven blad barstte haar zoon in tranen uit. Zijn leraar Duits dacht dat hij lui was. Hij moest het maar vaak voluit schrijven dan kwam het wel ooit een keer goed! De mentor had hem daarna in een mentorgesprek gevraagd of hij misschien toch niet liever naar een lager schoolniveau wilde…. Hij was bang om zijn ouders teleur te stellen…, maar hij wist ècht niet waarom die talen zo moeilijk voor hem waren.

Diezelfde dag nog ging bij de docent/orthopedagoog gespecialiseerd in dyslexie de telefoon voor een afspraak.

De afspraak leidde tot een uitgebreid onderzoek. IQ tests, taaltests, dyslexieonderzoek aangevuld met een neurologisch onderzoek. Het gesprek een paar weken later met ouders en zoon gaf zóveel duidelijkheid, rust en voorál opluchting. Duidelijkheid waarom je een 9 kunt halen voor wiskunde en toch een 3 voor Duits. Rust omdat er een réden was met een officiële diagnose voor die vreemde combinatie van hoge en lage punten. Opluchting omdat er nu misschien iets aan gedaan werd.

Dyslexieverklaring en wat nu?

Op een groot aantal middelbare scholen wordt serieus meegedacht en in samenspraak goede afspraken gemaakt. Vaak ook vastgelegd in een dyslexiepasje. Is het probleem daarmee opgelost? Was dat maar waar….. Helaas, zèlfs op scholen die op de Open Dagen reclame maken met hun dyslexievriendelijke beleid wijzen de neuzen van het docenten corps nog niet vanzelfsprekend in dezelfde dyslexievriendelijke richting! Nog tè vaak hoor ik het advies: veel blijven herhalen “tig-keer” overschrijven en dan leer jij met je dyslexie het ook.

Wat betreft de inprenting?

Ik betwijfel niet alleen door deze anekdote, maar door veel meer ervaringen of het de juiste manier is. Ik geef de voorkeur om sámen met de in dyslexie gespecialiseerde orthopedagoog, de persoon in kwestie, de ouders èn de docent(en) te zoeken naar de manier die het beste aanslaat. Vaak overschrijven? Ik weet niet hoe jij erover denkt, maar het “riekt naar” 100 keer: “Ik mag niet praten in de les”.

Dát heeft bij mij in ieder geval nooit geholpen!

Wil je hierop reageren? Dat mag op de FB pagina. Het wordt op woensdag 16 januari gepost of privé via [email protected]

https://www.logopedie-dyslexie-silvia-linssen.nl/help-mama-of-papa-is-ook-dyslectisch-testen-of-niet

/

Lees meer

Testimonials