Categorie: Dyslexie en Taal

Individuele talenten gebruiken bij dyslexie begeleiding.
17 oktober 2021

Blog#141-Individuele talenten gebruiken bij dyslexie begeleiding

Individuele talenten gebruiken bij dyslexie begeleiding

 

“ Heb je tips voor onze MOL?”, vroeg ik aan het einde van het consult aan de dierenarts.
Ter verduidelijking: MOL staat voor Moeilijk Opvoedbare Luna. En…. Luna?
Dat is onze eigenzinnige klein uitgevallen dwergteckel. Voor je vraagt wat dat nou te maken heeft met:
Individuele talenten gebruiken bij dyslexie begeleiding? Dát antwoord komt later.

Dierenarts lacht en zegt plagend dat het opvoeden van teckels nou eenmaal een “ onbegonnen zaak is ”, maar ziet dat mijn vraag niet alleen grappig is bedoeld.. Hij gaat er nog even voor zitten en kijkt me vragend aan. Kun je wat concreter worden?

De “ klacht”?

Uitlaten gaat niet zonder slag of stoot. Ze zet zich schrap, gaat rustig in de zon op de weg liggen genieten en dit gedrag wordt ruimschoots versterkt door tal van vertederde en grappig bedoelde opmerkingen van voorbijgangers. “Ze is ook nog zo klein.” “Haar pootjes zijn ook zo kort.” “Ze is gewoon moe.” Inderdaad ze is reuze slim en weet iedereen voor zich in te nemen.
Met weemoed denk ik tijdens zo’n uitlaatritueel aan haar voorganger.

Andere kwaliteiten

Een goeiige mannetjescocker die altijd ín was voor een frisse neus. Wandelen? In weer en wind …. geen bezwaar.. Tja… en dat zijn intelligentie vooral in zijn neus zat, had toch ook voordelen. Verdwalen in de Ardennen was met hem erbij geen probleem, want feilloos vond deze wegwijzer de weg terug.

De individuele talenten zien en gebruiken

“Je moet je teckel leren lezen”, zei een teckelkenner eens. “ Huh?” “ Observeren wat ze bedoelt met dat koppige, eigenwijze gedrag”, verduidelijkte ze.
“Dat als een mens oogcontact maken als ze andere ideeën heeft of het graven in die mand totdat ze onder een kleedje ligt, dat accepteer je toch ook?”
MOL houdt echt wel van wandelen, maar liefst niet elke dag hetzelfde rondje. Maar om nu élke dag met de auto naar het bos of het strand te gaan…. ? Tja dat gaat niet.

“Zorg voor afwisseling in de wandelroutes, voor mijn part kijk je welke kant zij opgaat bij het startpunt, of je draait de route om. En… teckels zijn nu eenmaal eigenwijs, dat is toch ook hun grappige, sterke karaktereigenschap?”, besloot dierenarts het gesprek.

  • Een andere benadering…
  • De unieke aanpak vinden…..

Waar heb ik dat eerder gehoord…
Zelf geadviseerd?

Maak gebruik van de unieke talenten  …

Jachthonden, waakhonden, schoothonden … ze hebben hun specifieke eigenschappen / talenten en als het goed is, houd je daar rekening mee.
En…. van een kat verwacht je ook geen volgzaamheid.

En in de mensenwereld?

Een huisarts geeft een advies of medicijn passend bij de diagnose en jouw specifieke klacht. Je krijgt niet automatisch hetzelfde  als de vorige patiënt met iets andere klachten.

Als het goed is,  is het karakter bepalend voor de opvoeding van je kind en benader jij je kinderen ook niet exact hetzelfde.

De leerlingen in de klas krijgen  ( zeer waarschijnlijk)  ook een aangepaste benadering en de juiste lesstof of weektaak kan daarbij weleens anders zijn voor Piet of Kees.

Daarom:

Gebruik de individuele talenten als je dyslexiebegeleiding geeft

Want waarom zou je iedereen met de diagnose dyslexie hetzelfde benaderen als je weet dat:

  • de ene dyslexie niet de andere is?
  • IQ en woordenschat verschillend kunnen zijn en  belangrijke informatie geeft over de therapievorm?
  • er sprake is van  bijvoorbeeld  faalangst?

Meer lezen over dyslexie en waarom -tig keer herhalen van bijvoorbeeld eenzelfde leestekst of dicteewoorden als straf voelt?
https://www.logopedie-dyslexie-silvia-linssen.nl/herhalen-of-wel-tig-keer-overschrijven-helpt-dat-bij-dyslexie/

Meer informatie over spelling? https://www.spellingprof.nl 

Lees meer
Dyslexie en geslaagd voor HAVO
14 september 2021

Blog#138- Dyslexie en geslaagd voor HAVO

Dyslexie en geslaagd voor de HAVO

Anja*  is geslaagd voor haar HAVO diploma!!  Bedankt voor al je hulp aan haar,  ze heeft er tijdens de examens nog profijt van gehad hoor!”
Een spontane reactie na een kort overleg hoe ik een ander gezinslid richting de laatste schooltoets zou begeleiden. Terloops vroeg ik een paar weken eerder of ze haar laatste examens achter de rug had en of het was meegevallen. Het voelt altijd weer even alsof je zelf slaagt voor het examen en .. in haar geval heb ik de laatste twee jaar niets bijgedragen

Op weg naar het volgende diploma?

“Zou ik hierna ook nog de HAVO kunnen doen?”, vroeg ze me twee jaar geleden. Altijd zo’n mooi moment om mee te mogen maken. Ik kende haar al vanaf de bovenbouw van de basisschool. De dyslexie speelde steeds weer een rol in haar schoolresultaten en verbloemde waartoe ze in staat was. Gelukkig bevestigde de diagnose van de gespecialiseerde orthopedagoog de vermoedens van haar ouders en zo kwam ze bij mij. Inmiddels dus bijna zestien en denkend aan de tijd na het VMBO.

Op weg naar zelfstandigheid…

“Wat houd je tegen?” , was mijn vraag. “Je kunt het toch gewoon proberen? Nee heb je en ja kun je altijd krijgen.”
Ze aarzelde en aangemoedigd door mijn vragende blik: “Zou ik dat ook zónder jouw begeleiding kunnen?”
Natuurlijk ga ik haar missen, na zoveel jaar begeleiding hebben we elkaar goed leren kennen. Ik heb haar mogen volgen in haar ontwikkeling van kind naar tiener en zie dat ze hard op weg is naar de zelfstandige, creatieve jonge vrouw.

Bij begeleiden hoort ook de fase van vertrouwen geven en loslaten

We spreken af dat ze het zelfstandig probeert en als ze vragen heeft of bij tegenvallende resultaten mag ze altijd bellen. Het helpt ook dat in haar geval er ouders zijn met wie ik vanaf het allereerste moment op één lijn zat. Ook bij dit gesprek waarvan ze pas later begrepen dat die tijdens een van haar laatste afspraken werd gevoerd, gaven ze hun volle vertrouwen aan ons beiden.

Geslaagd voor het HAVO diploma

Soms gaat dat via het VMBO in dit geval vanwege die dyslexie. Nu ligt haar toekomst als een onbeschreven boek voor haar.
Een creatieve opleiding die helemaal bij haar past, volgens haar trotse moeder. Gelukkig mag ik vanwege dat andere gezinslid nog zijdelings volgen hoe de eerste hoofdstukken van dat nieuwe boek gevuld worden.
Maar…    eerst volgde een welverdiende, lange zomervakantie en begint ze binnenkort aan haar zo vurig gewenste vervolgstudie!

Vanwege privacy is Anja*  niet haar echte naam.

Heeft jouw kind dyslexie en wil je meer weten over begeleiding bij de talen op het voortgezet onderwijs? Lees een van de blogs hierover op mijn website. Hier vind je alvast: https://www.logopedie-dyslexie-silvia-linssen.nl/hoe-verwerk-je-grote-stukken-tekst-als-je-dyslexie-hebt/

 Wil je meer ezelsbruggetjes bij de spelling? https://www.spellingprof.nl

Heb je interesse in de begeleiding die past bij jouw specifieke hulpvraag, maar is de afstand een probleem? Bespaar kostbare tijd, want via internet heb ik de afgelopen tijd veel mensen mogen helpen .

Lees meer
Voorschotbegeleiding vreemde talen bij dyslexie
7 september 2021

Blog#139- Voorschotbegeleiding vreemde talen bij dyslexie

Vreemde talen en dyslexie

“Engels op de basisschool was voor mij zo moeilijk. Ik vraag me af of je mij wel kunt helpen.”
We startten na een lange pauze weer met de dyslexiebegeleiding enkele weken voor het einde van de zomervakantie. Afscheid van de basisschool met allerlei afsluitende festiviteiten gevolgd door een zorgeloze vakantie zorgden voor die lange pauze. Elk jaar weer spannend hoe en waar we de draad gaan oppakken, maar even geen dyslexiebegeleiding is ook belangrijk om de batterij weer op te laden.

Waarom zijn vreemde talen zo moeilijk?

 “Wat bedoel je met moeilijk?”, vroeg ik.
“Nou, uh… ik begrijp al best veel van de gesproken taal, maar als ik het moet lezen en schrijven, dan herken ik niets meer terug. En in groep 8 moest ik ook in het Engels schrijven en stukjes lezen. Geen mens die mij begreep!”

Geen mens die mijn Engels begreep…..

“Kun je dan eens wat woorden voorlezen?”

Hij begon:

  • Beach wordt gelezen als beejag
  • Apple: ap-ple
  • know;: know ( de k wordt uitgesproken)

Kortom: de klank-tekenkoppeling die voor iedereen die een andere taal leert, tijd kost, is bij dyslexie nóg moeilijker. Vaak hoort men ook (veel langer dan bij klasgenoten zonder dyslexie)  niet het klankverschil tussen de a van black en de a van name.

Waarom zijn vreemde talen zo moeilijk als je dyslexie hebt?

Vreemde talen zijn sowieso al een flinke uitdaging voor brugklassers. Heb je dyslexie dan komt er een moeilijkheid bij. De klank-tekenkoppelingen worden niet zo gemakkelijk herkend en bij elk nieuw woordje is geen vanzelfsprekende juiste uitspraak. Wat nu, want het lesprogramma biedt vaak weinig ruimte om hier al te lang bij stil te staan.

Vreemde talen leren en dyslexie betekent…

  • Extra tijd voor de auditieve discriminatie, want verschillen horen in de uitspraak van tekens is een belangrijke tussenstap.
  • Vertrouwd raken met de spelling, maar ook met de uitspraak
  • Afspraken maken met de docent hoe dit aan te pakken bij toetsing

Een hele kluif voor brugklassers met dyslexie, want….het blijft niet alleen bij Engels. Ook het Frans komt er vaak bij en in de tweede klas Duits. Als je niet oppast “verdrinkt” zo’n  leerling in de talen en komt niet meer toe aan de andere vakken. Het tegenovergestelde komt ook voor. De moed verliezen als je na zoveel tijd in Engels of Frans enz. hebt gestoken toch weer met een diepe onvoldoende thuiskomt. Dan maar niets meer doen….

Voorschotbegeleiding vreemde talen bij dyslexie

Als je op de basisschool  al vroeg de diagnose dyslexie hebt gekregen, is er vaak tijd om in groep 8 al een voorschotbegeleiding te starten. Tijd om aan de klanken en bijhorende tekens te wennen, de klankverschillen te horen en te herkennen.

Kinderen krijgen tegenwoordig toch al Engels op de basisschool?

Inderdaad, dat klopt, maar….. dat is gericht op de groep en niet specifiek op degene met dyslexie. En zo ontstaat zo’n verzuchting:
“Engels op de basisschool was voor mij zo moeilijk. Ik vraag me af of je mij wel kunt helpen”.

Mocht je dit verhaal herkennen en zou je ook begeleiding willen? Je hóeft niet te wachten tot de brugklas. In groep 7 of 8 is dat heel goed in een dyslexiebegeleiding in te passen.

Meer informatie? https://www.logopedie-dyslexie-silvia-linssen.nl/spreek-jij-engels-zoals-je-het-schrijft/

Woon je ver weg? Ook dat is geen probleem, want de afspraken en de begeleiding gaan ook prima online!

Wil je meer informatie over de Nederlandse spelling? https://www.spellingprof.nl 

Lees meer
Wat je ziet en de werkelijkheid
18 augustus 2021

Blog#135-Wat je ziet en de werkelijkheid

Wat je ziet en de werkelijkheid…

“Och wat een schatje, kijk nou toch eens Bobbie. Ze gaat er zelfs helemaal voor liggen.” De baas van Bobbie is helemaal vertederd en na wat aarzelende stapjes komt de verlegen standaard teckel dichterbij. Aangemoedigd door zijn baas begint de “snuffelsessie”. De bazin van het “schatje” houdt de adem in want zij weet inmiddels beter. Ze wil niet meteen negatief doen over haar schatje, maar… wat je ziet is vaak niet de werkelijkheid. Ze spreekt haar klein uitgevallen dwergteckel al waarschuwend toe. Bobbies baas lacht erom. Zo’n vaart zal het toch niet lopen? Dan… … inderdaad, wat je ziet is niet de werkelijkheid. Bobbie schrikt van de plotselinge felle uithaal en druipt bedremmeld af. Aan schatjes ego mankeert niks. Ze kijkt triomfantelijk naar Bobbies baas.

Herkenbaar buiten de dierenwereld?

Die grote stoere knul blijkt een klein hartje te hebben. Tandartsassistente vertelde een smakelijke anekdote daarover tijdens een wortelkanaalbehandeling en samen hadden we lol.
Klein uitgevallen mensen die je verrassen met hun daadkracht en sterke persoonlijkheid.

Die spelling is inderdaad wat zwak, maar verder…

“Nee hoor geen sprake van dyslexie, want ze scoort verder voldoende. Hooguit kunnen we overwegen om van VWO naar HAVO te gaan”, was het advies van de mentor. Haar moeder belde me. “Ken je ons nog? Je hebt haar in de onderbouw van de basisschool zo goed met spelling geholpen?” Ze doet het verhaal, vertelt van de zelfs voor VWO hoge cijfers voor wiskunde. Hoe Duits en Frans één taal worden bij haar dochter. Toch… nee hoor volgens de Rt-er van de middelbare school is er geen sprake van dyslexie. Ook hier weer: Wat je ziet is (vaak) niet de werkelijkheid.

Diagnose is noodzakelijk

Jammer, van die gemiste kans van die RT-er die toch de vraagbaak is op die school als het om dyslexie gaat. Is het ’t einde van het schooljaar? Het Corona jaar dat ook veel heeft gevergd van alle docenten? Mijn ervaring is dat van VWO naar HAVO afzakken geen oplossing is voor spellingproblemen. Mijn ervaring is wel dat tieners door deze stap, nog meer hun motivatie voor school verliezen en verder afzakken naar VMBO. Niets ten nadele van VMBO, maar het lost het probleem niet op. Een uitgebreide test bij een onafhankelijk bureau gespecialiseerd in dyslexie wèl!

Waarom is een goede diagnose zo belangrijk?

Het geeft antwoord op de vragen rond:

  • de zwakke spelling
  • de opvallende hoge punten voor wiskunde
  • het mixen van Duits en Frans
  • de afname van interesse in school

Hulpvraag aan het einde van een schooljaar

Het telefoontje kwam een maand voor de laatste toetsweek en wat is wijs? Een snelle start met begeleiding, terwijl de moeheid en de afnemende motivatie overduidelijk een rol spelen? Het was daarnaast ook niet bepaald een normaal jaar voor scholieren. We overleggen telefonisch en samen bedenken we een plan.

Het plan..

De resterende tijd tot de zomer goed benutten zodat we het nieuwe schooljaar goed starten. Een goede diagnose met daarbij een IQ meting geeft een stevig handvat voor een juiste start op het juiste schoolniveau volgend jaar. Erkende bureaus gespecialiseerd in dyslexie en liefst niet zelf behandelend zijn hiervoor onmisbaar.
Wat betreft de spelling waar haar moeder toch graag al hulp wil bieden, heb ik SpellingProf geadviseerd.

Wat je ziet is vaak niet de werkelijkheid…

Zoals bij die schattige teckel…. je kunt het helemaal verkeerd inschatten als je op uiterlijkheden afgaat. Voordat er een andere schoolniveau wordt overwogen en iemands toekomstdroom  daarmee wordt beïnvloed,  is het toch aan te raden wat dieper te spitten…

Meer informatie over SpellingProf? https://www.spellingprof.nl

Lees meer
Ik ben slecht in talen.
18 mei 2021

Blog#132-Ik ben slecht in talen

Een beetje  dyslectisch

“Poeh,…. Ja vooral de Bètavakken! Ik ben heel slecht in de talen. Ik ben ook een beetje dyslectisch. Ik was vooral van de natuurkunde en de wiskunde.” Zo las ik onlangs in het tijdschrift Nummer 1*  waaruit dit citaat. Het  was een deel van het antwoord op de vraag: “Waarin muntte u uit op de middelbare school?” Een inspirerend interview met Nederlands bekendste voorzitter van dit moment dhr. Diederik Gommers.

Hoezo slecht in de talen?

Wat is slecht in talen als je op zo’n laagdrempelige manier zoveel mensen kunt informeren? Als je ingewikkelde informatie zo bereikbaar maakt voor iedereen.  Je bent niet zómaar een tijdlang een graag geziene gast in talkshows. Als je de gave hebt om in duidelijke en voor ieder begrijpelijk alle wetenswaardigheden rond Corona kunt vertellen…

Waarom deze blog met dit voorbeeld?

Het is voor al die lotgenoten met een beetje of misschien veel meer dyslexie zo belangrijk om  dit soort verhalen te horen. Te horen uit de mond van een lotgenoot dat dyslexie hinderlijk is, maar niet het einde van een mooie toekomstdroom hoeft te zijn. Het inspireert om te zien dat ook met dyslexie er kansen zijn.
En natuurlijk… niet voor iedereen is zo’n schitterende carrière weggelegd, maar dat geldt ook voor mensen zònder dyslexie.

Herkenbaar verhaal?

Zijn opmerking en het kwetsbare daarin zag en zie ik terug bij “mijn scholieren” met dyslexie. Ze variëren qua leeftijd van groep 8-ers, eindexamenklassen tot zelfs HBO-ers die voor hun propedeuse begeleiding zoeken. Taal is nu eenmaal de rode draad die alles en iedereen verbindt. Zelfs bij het uitleggen van moeilijke Bèta kennis aan die “Dummies” die in jouw ogen zulke taalkanjers zijn.

“Mijn lerares wiskunde heeft ook dyslexie”

Met deze opmerking kwam een brugklasser binnen en zijn ogen straalden. Het is zijn lievelingsvak. Met zijn inzichten en talenten op dat vlak het gebruikelijke niveau voor die leeftijd ruimschoots gepasseerd. Haar terloopse opmerking na de gemaakte taalfout op het bord maakte heel wat bij hem los.  Het lijkt hem vleugels te geven en hij tilt opeens minder zwaar aan de worsteling met de Engelse grammatica. Wat zij kan, kan hij toch ook bereiken?

Een opsteker voor al die scholieren en studenten met dyslexie

Daarom dit citaat van deze man en nee niet bedoeld als een gemakkelijke blikvanger in een blog over dyslexie. Zo’n verhaal waarin het terloops aan bod komt is zo oneindig krachtiger dan al die bemoedigende goed bedoelde woorden van ouders, docenten of dyslexiebegeleiders zoals ikzelf.
Want.. hij heeft ervaren wat ík nu ervaar….

Daarom deze blog. Laat al die inspirerende voorbeelden met dyslexie opstaan en hun verhaal vertellen. Jezelf kwetsbaar opstellen? Ja, maar aan de andere kant mag je ook trots op jezelf zijn.  Beperkende gedachten die er rond dyslexie vaak bestaan, hebben zíj met wilskracht ver van zich geworpen.

Meer over dyslexiebegeleiding bij Bètatalenten vind je o.a. in de volgende blog: https://www.logopedie-dyslexie-silvia-linssen.nl/alfa-helpt-beta-met-dyslexie-naar-succesvolle-carriere/

Hulp nodig bij spelling? https://www.spellingprof.nl 

Interesse in het hele interview lezen? *Dit is de link, maar is slechts te openen na kopie link en niet vanuit deze blog.   https://www.nummer1.nl/exclusief/stewardessen-als-helper-van-bevlogen-diederik-gommers/ 

Lees meer
Als bovengemiddelde intelligentie niet ontdekt wordt
23 maart 2021

Blog#128-Als bovengemiddelde intelligentie niet ontdekt wordt

Als bovengemiddelde intelligentie niet ontdekt wordt

[uit de praktijk]

“Waarom vráág je dat aan mij?”
“Wéét je dat niet of moet je dat vragen om te kijken of ík dat weet?”
“Die vraag heb je eigenlijk net al verklapt in de vorige vraag.”
“Ik zou iets anders vragen bij deze poppetjes…”

Tamara

Lang geleden werd deze kleuter ( Tamara* bijna 6) verwezen omdat haar juf twijfels had over haar taalontwikkeling. De testuitslagen van school waren reden tot zorg en haar gedrag was eigenlijk ook wel wat vreemd, stond er op het begeleidend briefje.

Grappig… een eigenwijze kleuter die over de testvragen op- en aanmerkingen heeft.
Tegenover mij keken een paar donkerbruine ogen me intussen onderzoekend aan.
“Waarom moet jij lachen?’, informeerde ze.
Omdat jij de eerste bent die met mij over de test zèlf wil praten en aan míj vragen stelt in plaats van antwoord te geven”, antwoordde ik.
Van de testuitslag zélf kwam niet veel meer terecht, maar het kritische commentaar waarmee ze alle opdrachten begeleidde, maakte mij wél nieuwsgierig. En Tamara? Ze leek te genieten van ons gesprek over de test en het advies dat ik háár vroeg over hoe de vragen dan wél gesteld moesten worden. Zou het kunnen dat er iets niet ontdekt was? Dat ze alleen maar als een lastig, wijs kind werd gezien?

Een gesprek met haar moeder

Er volgde een gesprek met haar moeder, die me vertelde dat haar tweelingzus zich wèl altijd gedwee aanpaste aan wat haar gevraagd werd. Moeiteloos kon spelen met leeftijdgenoten maar ook net zo vanzelfsprekend met kinderen die veel ouder waren. Tamara* was altijd al minder volgzaam geweest en zocht steeds bij alles de grenzen op, óók in de klas. Ze herkende de kritische toon van het bovengenoemde gesprek en zuchtte: ”Op school kunnen ze dit gedrag niet erg waarderen en ze zijn niet overtuigd of ze volgende jaar naar groep 3 kan, maar ze verveelt zich nu al op school. Ik moet er niet aan dénken dat ze nog een jaar extra gaat kleuteren.”

Een onbetrouwbare testuitslag en wat dan?

Ik besloot mijn bevindingen zo objectief mogelijk in het logopedisch verslag te vermelden met daarin het advies om haar eens flink met opdrachten uit te dagen. Kíjken waar haar grenzen liggen. Helaas voor Tamara, haar ouders en mijzélf, was haar juf niet blij met mijn bevindingen en terloopse advies. Ze herkende zich niet in mijn rapportage, want Tamara beantwoordde volstrekt niet aan de “eisen” voor de overgang naar groep 3. Bovendien…. op zo’n verslag zat ze niet te wachten. Ze verwachtte eerlijk gezegd dat ik haar bevindingen zou bevestigen in plaats van af te vallen.

Een half jaar later…

Fietsend door een park kwam ik bij toeval haar moeder tegen. Na ons evaluatiegesprek waarin ik het onderzoeksverslag met haar had besproken, hadden we geen contact meer gehad met elkaar. Wat mij betreft wilde ik me niet verder mengen in de eventuele “strijd” die ik voorzag tussen ouders en leerkracht. De ouders wilden mij daar niet verder mee belasten, zo bleek nu. Maar nu ze me zomaar tegenkwam, moest ze toch even haar verhaal kwijt.
“ Wij hadden het samen goed gezien”, was haar begroeting. “Nog bedankt, dat je vanuit jouw vakgebied een ander geluid liet horen. We hebben ze allebei van school gehaald. Ze zitten op een andere basisschool en krijgen nu in groep 3 al extra uitdagingen. Tamara zal altijd wel kritisch blijven, maar gaat nu weer met veel plezier naar school.  Kortom, ze mag lekker experimenteren met haar grenzen, zoals jij dat voorstelde”, lachte ze.

Sommige cliënten blijven je altijd bij

Ook al is het nu al weer járen geleden… Hier kan ik nóg gelukkig maar ook verdrietig van worden. Kinderen die niet op hun plaats zitten of zich onbegrepen voelen. Scholieren die zich “anders” voelen en zich “anders” gedragen dan hun klasgenoten, kunnen zich daar heel onzeker door gaan voelen. Hoe erg is het als bovengemiddelde intelligentie niet ontdekt wordt?  Als ze zich niet gezien en gehoord voelen?
Dan gaan ze zich afvragen waarom ze eigenlijk zoveel weten en dat niet terugzien in wat ze aangeboden krijgen.
Een mogelijke dyslexie zal niet aan het voor hun niveau slechte lezen of spellen gekoppeld worden.
De testvragen zijn voor hen zo gemakkelijk dat ze een ander antwoord geven omdat het antwoord wel iets te voor de hand liggend is.
Het worden ongelukkige tieners die zich zorgen maken over hun toekomstdroom omdat ze bijvoorbeeld door hun dyslexie niet aan de vereiste scores komen.

Testuitslagen of het testproces?

  • Alle Tamara’s zijn het waard om verder te observeren dan alleen maar de geijkte testen te volgen.
  • Nee, het heeft niets te maken met geen respect hebben voor de docent met een andere mening, want iedere expertise heeft een andere invalshoek.
  • Ja, dan voel ik me vrij om vanuit mijn expertise een ander geluid te laten horen als dat nodig is.
  • Het gaat niet om wie gelijk heeft, wél om alle mogelijkheden te onderzoeken ten gunste van “Tamara”.

En zoals een citaat van Omdenken me inspireerde tot deze blog:

“Een slim kind kan zich heel dom voelen omdat hij niet zo simpel kan denken  als van hem gevraagd wordt.”

Tamara* is uiteraard niet haar werkelijke naam.

Meer over dit onderwerp? https://www.logopedie-dyslexie-silvia-linssen.nl/zien-en-gezien-worden/

Inspiratie over bovengemiddeld intelligente kinderen? https://www.tijdschrifttalent.nl/

 

Lees meer
Laat het waarom zien bij dyslexie
15 maart 2021

Blog#127- Laat het waarom zien bij dyslexie

Laat het waarom zien bij dyslexie

Misschien herinner jij je de wiskunde toetsen op de middelbare school nog? Niet het antwoord (de uitkomst) maar vooral hoe je tot die uitkomst kwam. Stap voor stap want zo zag en volgde je leraar jouw proces en dát was belangrijk om bij een foute beredenering precies op het juiste moment in te grijpen. Precies dat is, wat ik zo belangrijk vind bij de aanpak van dyslexie. Laat het waarom zien bij dyslexie en maak gebruik van de “foute” redenering!

Het waarom van de fout is de start van de begeleiding

  • Waarom leest hij vrij snel ( lees: op leeftijdsniveau), maar weet hij niet wat hij gelezen heeft?
  • Waarom schrijft zij warom of kindt?
  • Waarom dromde en laangzaam?
  • Waarom gaat een boek lezen voor Nederlands zo traag?

Stap voor stap de beredenering volgen

Mijn lievelingsleraar wiskunde had een pijpje en dat pijpje stoppen was een terugkerende  bezigheid als hij ons een probleem liet oplossen. Terwijl hij zijn geliefde pijpje klaarmaakte, hadden wij alle tijd om op ons gemak het probleem stap voor stap op te lossen. Zo kreeg zelfs de traagste leerling voldoende tijd om een stappenplan te volgen.
De sfeer van vriendelijke veiligheid die om deze gewoonte hing, nodigde ook die traagste leerling uit om de oplossing te zoeken.  Ik herinner me het dankbare respect dat hij toonde als hij dankzij die leerling inzicht kreeg waar de uitleg verbetering nodig had. Het lag ook nooit aan jou, maar altijd aan zijn uitleg. Ik realiseer me nu pas dat ik onbewust al jaren zijn benadering nastreef bij dyslexiebegeleiding, maar dan zonder dat heerlijk geurende pijpje:).

Wat leert het waarom je voor je begeleiding bij lezen?

Als je weet waarom iemand snel leest, krijg je inzicht in zijn doel.
Leest hij snel,

  • omdat hij net als zijn klasgenoten ook naar een leuker boek wil?
  • omdat hij niet bij de “slechte lezers” wil horen?
  • want dan krijgt hij hopelijk geen leesbeurten meer?
  • zodat het minder opvalt dat hij eigenlijk niet weet wat hij leest?

Of…ben jij nu op de middelbare school heel benieuwd waarom dat boek voor Nederlands toch maar niet wil vlotten?

Wat leert het waarom je voor de begeleiding bij spelling?

Als je weet wat de gedachte is achter de genoemde voorbeelden dan…

  • begrijp je dat hij opeens kindt met dt schrijft.
  • is het helemaal niet zo gek dat hij warom schrijft nadat de lange klinkerregel is uitgelegd.
  • is een deel van ’T SeXieFoKSCHaaP toch al begrepen.
  • ben je benieuwd hoe hij aan laangzaam komt.

De didactiek van het waarom

Die fantastische leraar wiskunde heeft mij in de onderbouw mooie punten wiskunde bezorgd, maar helaas voor mij was zijn stimulerende aanpak maar van korte duur. Ik kreeg andere docenten en zónder die warme, geduldige en respectvolle didactiek bleek mijn wiskundige talent toch wat mager.
Wat ik wel van hem heb geleerd, is die menselijke benadering vol respect en net als hij toen, kan ik genieten als mijn leerlingen tegen me zeggen:
“Nu begrijp ik pas waarom een snel leestempo niets zegt over begrijpend lezen…. .”
“Het wordt me nu pas duidelijk waarom  kindt fout is en vindt in een aantal situaties met dt moet.”

 

Wil je kennismaken met de spellingaanpak stap voor stap? https://www.spellingprof.nl

Meer weten over het waarom? https://www.logopedie-dyslexie-silvia-linssen.nl/blog78-wat-betekent-interferentie-bij-dyslexie/

 

 

Lees meer
Dyslexie en een SWOT-analyse
16 februari 2021

Blog#125-Dyslexie en een SWOT-analyse

Inprenting of  een SWOT-analyse bij spelling?

Als mijn klasgenoten chocola kunnen spellen, dan schrijven ze opeens heel veel “sj” woorden goed. Hoe doen ze dat? Ik kan toch niet het hele woordenboek uit mijn hoofd leren?”
Wat de 8e klasser met dyslexie bedoelde, is dat de meeste klasgenoten snel generaliseren. Daarop zijn veel spellingmethodes gebaseerd. Een regel met daarnaast vooral automatiseren door inprenting. En daar gaat het bij mijn leerling met dyslexie nou mis.
Tijd voor een lesje dyslexie en een SWOT-analyse.

Wat is jouw sterke kant?

Ik besluit met hem een soort SWOT- analyse* te doen en vraag hem na te denken over zijn sterke kanten. Hij kijkt verbaasd en vraagt wat dat met spelling te maken heeft. Het antwoord komt pas veel later tijdens die les. De hoge cijfers voor rekenen, zijn schaak- en debatteertalent ziet hijzelf niet als sterke kanten. Dat is toch normaal? Die reactie herkennen we misschien wel?

Wat is jouw zwakke kant?

Op die vraag komt het antwoord direct en is ook niet zo verrassend, want al die jaren met lage cijfers voor spelling hebben daarvoor een uitstekende basis gelegd. Veel spellingonderwijs gaat uit van die zwakke kant.

  • “Schrijf het maak 10 keer op dan lukt het wel
  • Je moet beter kijken voor je schrijft
  • Ik geef je nog wel een paar van dit soort spellingoefeningen”

Tot vervelends toe is die zwakte er wel ( onbewust) ingehamerd. En met positief resultaat? Meestal helemaal niet.
Motivatie, alle leerprestaties en het zelfvertrouwen worden erdoor aangetast.
De zwakke kant vormt intussen een echte bedreiging.

Zijn er ook kansen of alleen maar bedreigingen?

Genoeg kansen om de spelling te verbeteren, maar dan moet je wel eerst ontdekken waar jouw sterke kanten liggen. Daarom vraag ik tijdens een intake vaak al:
“Waar ben je goed in?” en op de verbaasde blikken: “Daar gaan we straks eens lekker gebruik van maken!”
Gegarandeerd dat nieuwsgierigheid en voorzichtige hoop ontstaat.

Welke sterke kant?

Wat is er nodig bij goed rekenen, schaken en debatteren? O.a. analyseren en beredeneren.
Als we dat eens als uitgangspunt nemen bij jouw probleem met “chocola”.

  • Als jij kunt uitleggen waarom ch bij chocola en chauffeur hoort en sj bij sjouwen.
  • Als jij begrijpt waarom agenda en kalender anders zijn en niet horen bij categorie
    -age en -ale dan weet je ook hoe je kanarie schrijft.

Dan hóef jij niet het hele woordenboek uit je hoofd te leren. Bovendien…. dat ben jij toch over een week weer kwijt net als  bij die woordpakketten?

Hoe gaan we dat doen?

Nou “gewoon” met behulp van SpellingProf in onze lessen. Ik beloof je dat jij al die woorden óók leert spellen, maar wij pakken het anders aan. We blijven uit de buurt van je zwakke kant en de bedreigingen die daarbij horen. Als jij vanaf nu jouw sterke kant wilt gebruiken bij spelling maak je slim gebruik van jouw kansen. Jouw talenten.
Informatie over SWOT analyse?*  https://nl.wikipedia.org/wiki/Sterkte-zwakteanalyse

Informatie over SpellingProf? https://www.spellingprof.nl

Meer over spellingregels? https://www.logopedie-dyslexie-silvia-linssen.nl/waarom-spellingregels-bij-mensen-met-dyslexie-zomaar-vergeten-worden/

 

Lees meer
Hoe zien jouw Nationale Voorleesdagen 2021 eruit?
26 januari 2021

Blog#123-Hoe zien jouw Nationale Voorleesdagen 2021 eruit?

Hoe zien jouw Nationale Voorleesdagen 2021 eruit?

“Binnenkort is er weer voorleesontbijt en kom jij dan in onze klas voorlezen?” Tijdens deze Nationale Voorleesdagen 2021, die waarschijnlijk vanwege Corona niet feestelijk met een voorleesontbijt werden geopend, denk ik met weemoed terug aan die gestelde vraag een paar jaar geleden. Ik vraag me af hoe zien jouw Nationale Voorleesdagen 2021 eruit?


Een voorleesontbijt met het hele gezin?

Met de hele klas aan het ontbijt in pyjama voor de PC en juf of meester in badjas? Ouders die gezellig aanschuiven en hun doorgaans drukke ochtendspits eens in alle rust beginnen met een fantastisch verhaal aan de ontbijttafel? Ervarend hoe rustig het ontbijt opeens verloopt en hoe heerlijk het is om even meegenomen te worden naar een andere wereld? Ontdekkend dat die zoon of dochter die nooit één minuut stilzit aan tafel nu opeens bewegingloos en doodstil geniet?

Maakt voorlezen nieuwsgierig en hongerig naar meer?

Waarom al die aandacht voor die Nationale Voorleesdagen? Natuurlijk zijn die voorleesdagen ontstaan met een doel. Veel kinderen en hun ouders lezen steeds minder en helaas valt Nederland daarbij  in negatieve zin wereldwijd op.
Hoe minder je ermee in aanraking komt, des te minder je die gewoonte dóórgeeft en hoe armoediger we onze gedachten verwoorden!
Als je als ouders niet ervaart hoe gezellig die leesmomenten met je kind zijn, weet je ook niet wat je mist. Weet je ook niet wat voor duurzane rijkdom je voor je nageslacht onbereikbaar maakt.

Gebruik jij het thuisonderwijs om mee te doen aan de voorleesdagen dit jaar?

“Gebruiken? Weet je wel wat je zègt? Stapel je nóg meer op ons bordje?” Ik hoor het ouders al zeggen en toch ….
Serieus, laten we deze situatie gebruíken. Er komen steeds meer berichten dat werkgevers begrip hebben voor de extra taken die hun thuis werkende werknemers er zomaar bij kregen. Daarom:

  • Beloon je kind eens in de vorm van een voorgelezen verhaal, nadat papa of mama de rust kreeg om te kunnen vergaderen.
  • Ondervind die serene rust en de saamhorigheid die ontstaat als je beiden geniet van het verhaal.
  • Ontdek dat wat je in het begin misschien met lichte tegenzin deed, steeds leuker wordt en een onmisbaar pauzemoment voor het hele gezin wordt.

Een win-win situatie creëren?

Zo verwoordde een cursist die Nederlands leert het thuisonderwijs en ook het samen lezen: “Dankzij het thuisonderwijs moet ik wel meer Nederlands praten. Alles is in het Nederlands. Ze zit in groep 3 en moet begeleid worden met lezen. Ze vindt het fantastisch en ik ook, want ik begin haar nu ook vóór te lezen. Niet alleen in mijn moedertaal maar natuurlijk óók in het Nederlands. Ook mijn Nederlandse woordenschat groeit dagelijks en wordt extra gestimuleerd.  Mijn dochter wordt steeds gemotiveerder om zelf te lezen, want dan kan zij doorlezen als ik weer aan het werk ga voor mijn baas.”

Hoe maak jij een boek spannend en stimuleer je jouw kind om zelf te gaan lezen?

Niet iedereen is even talentvol in het voorlezen, maar ook dàt valt te leren met wat slimme tips. Het helpt al, als je sámen boeken kiest waarbij je rekening houdt met jullie gezamenlijke belangstelling. Als jezèlf een boek leuk vindt, lees je het automatisch leuker voor.

Wil je tips hoe je een boek spannend maakt?
https://www.logopedie-dyslexie-silvia-linssen.nl/hoe-stimuleer-je-om-te-lezen-en-maak-je-een-boek-spannend/

Meer weten over boeken en de Nationale Voorleesdagen? https://www.nationalevoorleesdagen.nl/

 

Lees meer
Alfa helpt Bèta met dyslexie naar succesvolle carrière
19 januari 2021

Blog#122-Alfa helpt Bèta met dyslexie naar succesvolle carrière

Alfa helpt Bèta met dyslexie naar succesvolle carrière

Inmiddels is het alweer járen geleden. SO’s  Engels op de middelbare school. 10 woordjes vertalen. Cijfer: een 3. Vreemde talen waren niet mijn ding. Schooljaar in, schooljaar uit waren de lessen Engels, Frans en Duits een ramp. Toch besloot ik in mijn HBO-studie stage te gaan lopen in Engeland. De leraar Engels had zo zijn bedenkingen. Had geen vertrouwen in een goede afloop. Mijn ouders zeiden: “Moet je vooral dóen, het kan er altijd beter van worden.”  En ik? Ik ging ervoor! En met succes. Ik leerde de taal. Met veel vallen en weer opstaan.”  
Net zoals bij:
“Zeg, wil je me nog een keer helpen met de Engelse grammatica? Je hebt me een aantal jaar geleden geholpen met mijn middelbare schooldiploma en voor deze studie moet ik toch weer een toets Engels met een voldoende afronden om verder te mogen gaan met de studie.”

Zomaar twee citaten uit het leven gegrepen

De eerste vond ik bij toeval ergens en de tweede was een cliënt.
Gemeenschappelijke eigenschappen:  ( ook al ken ik de eerste niet persoonlijk) een doorzettingsvermogen waar je U tegen zegt, vertrouwen hebben èn houden in jezèlf en….
Is er sprake geweest van “Alfa helpt Bèta met dyslexie naar een succesvolle carrière?”
Bij de tweede persoon zéker en het zou me niets verbazen als er bij de eerste persoon ook sprake is van dyslexie. Misschien in die tijd niet gediagnostiseerd.

Talent dat niet verloren mag gaan

Verhalen als deze….. inmiddels komen ze me zó bekend voor. Vele talentvolle scholieren en studenten die met lood in de schoenen binnenkwamen en kómen. Hoge cijfers voor de exacte vakken ( waar ík dan weer stinkend jaloers op was ) en voor de talen diepe onvoldoendes. Veel onbegrip, verdriet, frustraties, ouders of docenten die twijfelen aan de juiste studiehouding.
Met veel voldoening zie ik hun namen op Linkedin voorbijkomen. Stuk voor stuk mensen die nà die hobbel van de onvermijdelijke talen toch vol zelfvertrouwen hun weg vonden op MBO, HBO of Universiteit. Hun dromen, talenten en creativiteit achterna.
Dáár hadden ze mij dan echt niet meer voor nodig!

Kortom:Als je er niet voor gaat…. dan kun je ook niet winnen of verliezen. Wèl achteraf denken: “had ik maar….”
Vertrouw in jezelf en gá ervoor  ook dít jaar! Je kunt méér dan je zelf vaak doorhebt en soms heb je daar tijdelijk even een ander voor nodig!”

Déze Alfa helpt een Bèta graag op weg naar een succesvolle carrière!
Meer info vind je in mijn blogs zoals: https://www.logopedie-dyslexie-silvia-linssen.nl/hoogbegaafd-en-dyslexie-dilemma-en-valkuil/

Vragen over spellingregels voor jezelf of je kind? https://www.spellingprof.nl 

Lees meer